Różne światy - różne podejścia naukowe

wystąpienie jednego z prelegentów
Ogólnopolska konferencja naukowa z cyklu „Między Słowami – Między Światami”. Komunikacja międzykulturowa w świetle współczesnej translatologii od lat cieszy się zainteresowaniem teoretyków i praktyków przekładu. Tegoroczna 7. edycja odbyła się za pośrednictwem platformy ZOOM.

Konferencja stanowi platformę do wymiany doświadczeń oraz dzielenia się wynikami badań interdyscyplinarnych w zakresie przekładu, z uwzględnieniem różnych perspektyw: literaturoznawczej, językoznawczej i kulturoznawczej. Program tegorocznej edycji był niezwykle bogaty. Referaty podzielono tematycznie na kilka sekcji, m.in. teorie przekładu i ich aplikacje, przekład a kultura wizualna, przekład audiowizualny oraz przekład piosenek, przekład poezji, przekład prozy, przekład a typy tekstów i ich konteksty.

Obrady (22.04-23.04.) toczyły się w językach polskim, angielskim, rosyjskim i niemieckim, jednak materiał empiryczny omawiany przez prelegentów obejmował również inne języki, na przykład: wyrażenia łacińskie, język francuski, koreański, bułgarski, chiński, arabski, litewski, portugalski. Zakres tematyczny oraz podejścia metodologiczne były różnorodne i dotyczyły m.in. zastosowania językoznawstwa kognitywnego do analizy przekładu, zarówno tekstów literackich, jak i fachowych; zagadnienia związane z lokalizacją, w tym lokalizacją przekładanych tekstów naukowych, co jest tematem rzadko omawianym a także kwestie związane z transkulturowością i interkulturowością, czy badania korpusowe nad przekładem.

Za materiał badawczy posłużyły prelegentom tak odmienne teksty, jak Biblia, teksty prawnicze, książki obrazkowe o tematyce proekologicznej dla dzieci, tytuły filmów z wątkami epidemicznymi, menu restauracyjne, kroniki arabskie, dzieje Bałtów, filmy przyrodnicze BBC, ale także kreskówki, seriale telewizyjne czy popularne piosenki, wykład noblowski Olgi Tokarczuk oraz twórczość wielu pisarzy, m.in. Cypriana Kamila Norwida, Juliana Tuwima, Józefa Łobodowskiego, Lucy Maud Montgomery, Terry’ego Pratchetta, Charlesa Dickensa, Vladimira Nabokova, Josepha Sheridana Le Fanu, Konstantina Batiuszkowa.

Możliwość zaprezentowania swoich badań mieli zarówno młodzi naukowcy, w tym doktoranci, jak i doświadczeni badacze, dzięki czemu każdy referat wzbudzał ożywioną dyskusję i inicjował wymianę opinii.

Konferencję uświetniły dwa wykłady plenarne. Dr hab. Krzysztof Fordoński, prof. UW (Uniwersytet Warszawski) przeanalizował polski rynek przekładu literackiego i sytuację tłumaczy literatury w latach 1989-2021. Z kolei prof. Irina Aleksiejewa (Sankt- Petersburska Szkoła Przekładu) omówiła stylizację temporalną w przekładzie prozy.

Tegoroczne obrady w jednym czasie połączyły różne światy i różne podejścia naukowe. Kwintesencję stanowiła dyskusja rozszerzająca koncepcję czułego tłumacza, wprowadzoną przez Elżbietę Tabakowską, na czułego krytyka i badacza przekładu.

Edycja 7. pierwotnie była planowana na kwiecień 2020 roku. Komitet organizacyjny w składzie: prof. Iwona Anna Ndiaye, dr hab. Ewa Kujawska-Lis, prof. UWM, dr Katarzyna Kodeniec, dr Anna Krawczyk-Łaskarzewska oraz dr Olga Letka-Spychała podjął jednak trudną decyzję o przeniesieniu konferencji na 2021 rok. Z jednej strony, organizatorki nie chciały po raz kolejny odwoływać konferencji, Z drugiej, doświadczenie nabyte w czasie roku nauczania zdalnego zaowocowało doskonałym przygotowaniem konferencji pod względem technicznym. Obrady zdalne umożliwiły udział w konferencji badaczom reprezentującym wiodące ośrodki akademickie w Polsce (m.in. uniwersytety Warszawski, UMCS, UJ, Opolski, Gdański, KUL, UAM, Uniwersytet Jana Kochanowskiego, w Białymstoku, Uniwersytet Kazimierza Wielkiego, Wrocławski, Rzeszowski, Łódzki), jak również ośrodki zagraniczne w Rosji (Moskiewski Uniwersytet Państwowy, Instytut Literacki Rosyjskiej Akademii Nauk w Moskwie, Sankt-Petersburska Szkoła Przekładu, Bałtycki Federalny Uniwersytet w Kaliningradzie, Permski Narodowy Uniwersytet Badawczo-Politechniczny, Piatigorski Uniwersytet Państwowy), na Ukrainie (Narodowy Pedagogiczny Uniwersytet w Kijowie), Litwie (Uniwersytet Wileński) oraz Korei Południowej (Koreański Uniwersytet Języków Obcych w Seulu). Wiele referatów wygłosili także pracownicy UWM.

Organizatorami ogólnopolskiej konferencji naukowej z udziałem gości zagranicznych z cyklu „Między Słowami – Między Światami”. Komunikacja międzykulturowa w świetle współczesnej translatologii byli pracownicy Instytutu Literaturoznawstwa i Instytutu Językoznawstwa Wydziału Humanistycznego UWM,

ekl, mah